Panalanging Lampoon

March 31, 2015

Isinulat noong 1500 BC ang Rigveda, ang pinakamatandang banal na kasulatan na tumipon sa mga himnong Sanskrit. Tagapag-ingat nito ang mga Brahman.

Ang mga Brahman ay kapwa pari at makata.

*    *    *

Whatever happens. Whatever
what is is is what
I want. Only that. But that.
Prayer, Galway Kinnell

*    *    *

Makapangyarihan daw ang Amen sa dulo ng bawat dasal. Hindi ito simpleng hiling. Para ka raw nagsabi ng abracadabra. Walang duda. Ang inusal mo ay natupad na.

Gayunman, hindi lahat ng dasal ay natutupad (dahil hindi bukal sa puso ang pag-usal ng dasal? dahil mangyayari lamang ito in God’s time? dahil Diyos naman talaga ang may huling say at walang may sa-abracadabrang kapangyarihan ang dasal ninuman? o dahil ang nagdarasal din naman talaga ang dapat tumupad sa dasal niya—may Diyos man o wala?)

*    *    *

At ang dasal ay nagagamit pang sandata para lansihin ang ordinaryong tao.

*    *    *

“Religion is the sigh of the oppressed creature, the heart of a heartless world, and the soul of soulless conditions. It is the opium of the people.”

Pamilyar ka na siguro sa quote na ‘yan ni Karl Marx. Lalo na ang popular na “Religion is the opium of the masses.”

*    *    *

Organized religion pa rin ba ang droga ng masa? Sa dami ng halimbawa ng kulturang popular ngayon na epektibong napapakalat sa mass media at social networking, may bagsik pa rin ba ang relihiyon—o, sa partikular, ang mga lider ng bawat relihiyon—para dalhin ang masa sa dreamland? para lusawin ang utak ng masa?

*    *    *

“diyos ama, diyos anak, diyosa espiritu santa!
ako po’y huwag bulagin
ng mga kalmen at estampita”
Ave, Ave, Pater Patrum!, Rogelio Ordoñez

* * *

Isang satirikong tula ang Ave, Ave, Pater Patrum! na isinulat ni Rogelio Ordoñez noong dumalaw si Papa Pablo VI o Giovanni Battista Montini sa sa bansa (Nobyembre 27, 1970). Isang lampoon na panalangin/himno/pagsamo sa santisima trinidad. Isang exposé ng mga kahayupan at kahalayang ginagawa ng mga lider ng relihiyon sa sambayanan.

*    *    *

Effective ang ganitong pagla-lampoon o parody sa mga panalangin tulad ng ginawa ni Marcelo H. del Pilar sa Dasalan at Tocsohan.

Ginamit niya ang mga popular na panalanging ipinapakalat ng mga prayle para ibunyag ang kanilang pananamantala. Halimbawa, itong ginawa niyang alter ng Ama Namin:

Ang Amain Namin

Amain naming sumasaconvento ka, sumpain ang ngalan mo, malayo sa amin ang kasakiman mo, quitlin ang liig mo dito sa lupa para nang sa langit. Saulan mo cami ngayon nang aming kaning iyong inaraoarao at patauanin mo cami sa iyong pagungal para nang pag papataua mo kung cami’y nacucualtahan; at huag mo kaming ipahintulot sa iyong manunukso at iadya mo cami sa masama mong dila. Amen.

*    *    *

Ang “amain” na may masamang dila ay kailangang kitlin ang leeg!

*    *    *

Samantala, narito naman ang kanyang pag-alter sa Aba Ginoong Maria:

Ang Aba Guinoong Baria:

Aba guinoong Baria nakapupuno ka nang alcancia ang Fraile’I sumasainyo bukod ka niyang pinagpala’t pina higuit sa lahat, pinagpala naman ang kaban mong mapasok. Santa Baria Ina nang Deretsos, ipanalangin mo caming huag anitan ngayon at cami ipapatay. Siya naua.

*    *    *

Nagamit ang ganitong teknik sa panahon ng kampanya para patalsikin si Gloria Arroyo. Halimbawa, ang tulang ito na isinulat ng isang anonimo:

Aba naman Gloria
Puno ka ng grasya
Ang yaman ng tao’y sumaiyo na.
Bukod kang nandaya
Sa babaeng lahat.
Pinagpala rin, asawa mo’t anak.
Wala ng natira sa AMEN.

*    *    *

Ang bigat ng Amen ay epektibong naisalin sa “amin” o ang sambayanan na ang bulsa ay nasimot dahil sa katiwalian ng buong pamilya ni Gloria Arroyo. May ganito ring lasting effect ang linya ng tula ni Rommel Rodriguez na parody rin ng parehong dasal:

Aba Ginang Gloria
napupuno ka ng pantasya
ang kapangyarihan ng takot
ay sumasaiyo,
bukod mong tinutugis
ang mga palaban
habang patuloy kang
nagsasaboy ng kasamaan.

Aba Ginang Gloria
di ka na nahiya
sa batas na iyong nilikha,
panakip-butas
pakanang gasgas
kunwari’y sa kapayapaan,
katahimikan ang hangad.

Aba Ginang Gloria
bakit hindi tumingin sa salamin?
Tanungin ang sarili, saka bigkasin:

“Salamin, salamin,
Salamin sa Malacanang,
Sino ang terorista’t
Nanliligalig sa bayan?”

Subalit ang salamin ay hindi tutugon
Dahil tukoy na ang sagot sa tanong.

Siya na nga.

*    *    *

Nakadirekta rin sa mga lider ng relihiyon ang tulang Bato-bato sa Langit, Ang Tamaa’y Tiyak na Magagalit ni Valentine Dula, lalo na ang unang saknong:

Sa ngalan ng Ama, ng Anak, ng Espirito Santo’t mga banal,
ito’y para sa mga espesyal—mga piling indibidwal
na nagmamalaking ni isang beses ‘di nagsalsal;
sandaang beses kada araw kung magdasal at kumpisal;
ipinamamalitang makikipagtalik lamang matapos ikasal.

*    *    *

May ritmo ng rap beat ang pagbigkas sa tula ni Dula na nakatulong sa talim ng mga linya. May husay na rin sa pagpuputol ng mga taludtod tulad dito:

Nasa paniniwala nila ang daan patungong kalangitan.
Sila lang daw ang maisasalba kung sakaling lahat ay malagutan
ng hininga sa darating na paghuhukom kaya agad silang lapitan
nang mabawasan daw maski paano ang nag-uumapaw mong kasalanan.

*    *    *

Sa panahon ng paggigiit ng truth and accountability sa rehimeng BS Aquino, anong panalanging lampoon kaya ang lulutang?